راهنما · زیبایی
زیرکونیا یا پرسلن با پایه فلزی؟ در انتخاب روکش به چه چیزی نگاه میشود؟
تفاوت گزینههای زیرکونیا، پرسلن با پایه فلزی، ایمکس (لیتیوم دیسیلیکات) و لمینت؛ در کدام دندان کدام ترجیح داده میشود، مقایسه دوام، زیبایی و عمر.
در دندانهای جلو و خط لبخند زیرکونیا یا ایمکس به دلیل عبور نور نسبت به پرسلن با پایه فلزی طبیعیتر به نظر میرسند و در لبه لثه خط خاکستری ایجاد نمیکنند. در دندانهای عقب هر سه بهاندازه کافی بادواماند؛ انتخاب با در نظر گرفتن بافت باقیمانده دندان، نیروی اکلوژن، عادت فشردن دندان و بودجه در معاینه انجام میشود.
روکش (کراون) چه زمانی لازم است؟
در دندانهایی که از دست رفتن مادهشان با پرکردگی قابل ترمیم نیست، درمان ریشه شدهاند، شکستهاند یا مشکل شکل/رنگ دارند روکشی که کل سطح دندان را میپوشاند ساخته میشود. ماده روکش هم ظاهر و هم دوام را تعیین میکند.
گزینهها
پرسلن با پایه فلزی
در داخل زیرساخت فلزی، روی آن پرسلن. گزینهای بادوام و اقتصادی که دهها سال استفاده میشود. محدودیتها: چون فلز نور را عبور نمیدهد دندان «مات»تر به نظر میرسد؛ اگر با گذشت زمان لثه تحلیل رود خط خاکستری در لبه پدیدار میشود؛ بهندرت آلرژی فلزی.
زیرکونیا
زیرساخت سرامیکی سفید با استحکام بالا و بدون فلز؛ روی آن پرسلن کار میشود یا یکپارچه (مونولیتیک) تولید میشود. چون نور را تا حدی عبور میدهد طبیعی به نظر میرسد، سازگاریاش با لثه خوب است، خط خاکستری ایجاد نمیکند. در دندانهای عقب زیرکونیای مونولیتیک یکی از مقاومترین گزینهها در برابر شکستن است. محدودیت: در دندانهای جلو با انتظار زیبایی بسیار بالا ممکن است بهاندازه ایمکس شفاف نباشد؛ برای اینکه دندان مقابل را نساید باید خوب پالیش شود.
ایمکس (لیتیوم دیسیلیکات)
تمامسرامیک؛ عبور نور بالاترین، بنابراین در دندانهای جلو طبیعیترین نتیجه. استحکامش از زیرکونیا کمتر است؛ در دندانهای تکی و بریجهای کوتاه استفاده میشود، در بریجهای بلند ترجیح داده نمیشود.
لمینت (ونیر)
روکش نیست، لایه پرسلن نازکی است که فقط به سطح جلوی دندان چسبانده میشود. تراش دندان بسیار کم است؛ در اصلاح رنگ و شکل استفاده میشود. بیشتر: دندانپزشکی زیبایی.
مقایسه
| پایه فلزی | زیرکونیا | ایمکس | |
|---|---|---|---|
| ظاهر | مات، احتمال خط خاکستری در لبه | طبیعی، بدون خط خاکستری | طبیعیترین / شفاف |
| دوام | بالا | بسیار بالا | متوسط-بالا |
| جای مناسب | دندانهای عقب، بریجهای بلند | جلو و عقب، بریجها | دندانهای جلو، روکش تکی |
| تراش دندان | متوسط | متوسط | کم-متوسط |
| آلرژی فلزی | بهندرت | ندارد | ندارد |
عوامل تعیینکننده انتخاب
- جای دندان: در دندانهای قابل مشاهده در لبخند زیبایی اولویت دارد (زیرکونیا/ایمکس)؛ در دندانهای عقب استحکام اولویت دارد.
- بافت باقیمانده دندان: در دندانهای بسیار ضعیف تقویت با پستکور و ماده بادوامتر.
- فشردن دندان (بروکسیسم): زیرکونیای مونولیتیک و نایتگارد؛ از ایمکس پرهیز میشود.
- طول بریج: در بریجهای بلندتر از سه واحد زیرکونیا یا پایه فلزی.
- بیوتایپ لثه: در لثه نازک لبه فلز ممکن است دیده شود؛ گزینههای بدون فلز ترجیح داده میشوند.
روکش چقدر دوام میآورد؟
بیش از ماده، مراقبت تعیین میکند: پوسیدگی در لبه روکش، بیماری لثه و فشردن دندان شایعترین علل شکستاند. با کنترل منظم و تمیز کردن بیندندانی روکشها ۱۰–۱۵ سال و بیشتر استفاده میشوند. در دندانهای روکشدار هم پوسیدگی میتواند باشد؛ روکش بخش قابل مشاهده دندان را حفظ میکند نه لبه و ریشه را.
پرسشهای متداول
زیرکونیا زرد میشود؟ سطح سرامیکی رنگ نمیگیرد؛ اگر در لبهها رسوب باشد با پالیش تمیز میشود.
چند جلسه؟ معمولاً ۲–۳ جلسه؛ قالب، پرو و چسباندن. با اسکن دیجیتال مدت قالبگیری کوتاه میشود.
دندان زیر روکش درد میگیرد؟ در دندانهای زنده هفتههای اول میتواند حساسیت باشد؛ اگر ادامه یابد و به نبض تبدیل شود ممکن است درمان ریشه لازم باشد.
این مقاله صرفاً برای اطلاعرسانی عمومی است؛ تشخیص و درمان مناسب شما نیازمند معاینه دندانپزشک است.
ایمپلنت دندان گامبهگام: از معاینه تا روکش
ارزیابی، جراحی، دوره ترمیم، پروتز و مراقبت — مراحل ایمپلنت و نکات مهم هر مرحله.
سفید کردن دندان چقدر ماندگار است و برای چه کسانی مناسب نیست؟
علل تغییر رنگ، تفاوت روش مطبی و خانگی، حساسیت، ماندگاری نتیجه و مواردی که بلیچینگ توصیه نمیشود.
فشردن و ساییدن دندانها (بروکسیسم): علائم و نایتگارد
علت شایع پشت درد فک صبحگاهی، دندانهای ساییده و سردرد؛ علائم بروکسیسم، آسیبها و محافظت با نایتگارد.