Elektrikli mi, manuel diş fırçası mı? Doğru fırça ve fırçalama tekniği

Bilimsel karşılaştırma ne diyor?

Elektrikli ve manuel fırçaları karşılaştıran çok sayıda çalışmanın özeti: elektrikli fırçalar 3 ayda plakta ve diş eti iltihabında manuel fırçaya göre küçük ama tutarlı bir üstünlük sağlar. Fark, fırçanın "gücünden" çok, hareketin standart olması, zamanlayıcı ve basınç uyarısı gibi yardımcılardan gelir. İyi teknikle kullanılan manuel fırça da diş eti sağlığını korumak için yeterlidir; asıl belirleyici teknik, süre ve düzenliliktir.

Elektrikli fırça kime daha çok yarar?

• El ya da omuz hareketleri kısıtlı olanlar, yaşlılar
• Diş teli ya da implant üstü protez kullananlar
• Çok sert fırçalayıp diş eti çekilmesi olanlar (basınç sensörlü modeller)
• 2 dakikayı tamamlamakta zorlananlar (zamanlayıcı)
• Ebeveyn yardımıyla fırçalanan çocuklar

Fırça seçimi

• Kıl sertliği: Yumuşak. Sert kıllar plağı daha iyi temizlemez; mineyi ve diş etini aşındırır.
• Baş boyutu: Küçük; arka dişlerin arkasına ulaşmalı.
• Değiştirme: 3 ayda bir ya da kıllar açılınca; hastalık sonrası.
• Elektrikli tür: Salınımlı-döner (yuvarlak başlı) ve sonik türlerin ikisi de etkilidir; ergonomi ve fiyat belirleyicidir. Ucuz "pilli titreşimli" modeller gerçek elektrikli fırça sayılmaz.

Doğru teknik (manuel)

1. Fırçayı diş eti kenarına 45° açıyla yerleştirin.
2. Kısa, küçük titreşim hareketleriyle 2–3 dişlik bölgeyi 10–15 saniye fırçalayın; sonra diş etinden dişe doğru süpürün.
3. Dış yüzler, iç yüzler, çiğneme yüzleri — her çene için sırayla; toplam 2 dakika.
4. Ön dişlerin iç yüzü için fırçayı dik tutun.
5. Dili fırçalayın ya da dil temizleyici kullanın.

Elektrikli fırçada: Fırçayı ovmayın; her dişin üzerinde 2–3 saniye bekletip ilerleyin. Basınç uyarısı yanıyorsa hafifletin.

Sık yapılan hatalar

• Yatay, sert "testere" hareketi — diş eti çekilmesi ve boyun çentikleri
• 30–45 saniyede bitirmek (ortalama kişi bunu yapar)
• Asitli içecek ve meyveden hemen sonra fırçalamak — 30 dakika bekleyin
• Fırçaladıktan sonra bol suyla çalkalamak — macundaki florürün etkisini azaltır; tükürüp çalkalamamak daha iyidir
• Ara yüzleri atlamak — fırça dişler arasına giremez; diş ipi ya da ara yüz fırçası şarttır. Bkz. Diş ipi nasıl kullanılır?

Macun ve florür

Erişkinde 1.350–1.500 ppm florür içeren macun, bezelye büyüklüğünde. Çocukta 3 yaş altı pirinç tanesi, 3–6 yaş bezelye; ebeveyn kontrolünde. Beyazlatıcı macunlar aşındırıcı olabilir; hassasiyet varsa hekime danışın. Ayrıntı: Çocuğa diş fırçalama nasıl öğretilir?

Ne zaman fırçalamalı?

Sabah kahvaltıdan sonra (ya da önce) ve gece yatmadan önce; gece fırçalaması en önemlisidir, çünkü uykuda tükürük azalır. Öğle yemeği sonrası fırçalamak ek fayda sağlar ama şart değildir; şekersiz sakız yardımcı olur.