راهنما · ترمیمی
درد و حساسیت پس از پرکردگی طبیعی است، چقدر طول میکشد؟
چرا پس از پرکردگی حساسیت سرد-گرم، درد هنگام گاز گرفتن و نبض ایجاد میشود؛ کدام طبیعی است، کدام بازگشت به پزشک میخواهد؛ پرکردگی بلند و تبدیل به درمان ریشه.
حساسیت خفیف به سرما پس از پرکردگی طبیعی است و اغلب طی ۱–۳ هفته کاهشیابنده میرود؛ در پرکردگیهای عمیق میتواند به ۴–۶ هفته برسد. درد تیز هنگام گاز گرفتن معمولاً از بلند ماندن پرکردگی است و با تنظیم چند دقیقهای حل میشود. اما دردی که خودبهخود شروع میشود، شب بیدار میکند، نبضدار است یا بهتدریج زیاد میشود نشان میدهد عصب دندان تحت تأثیر قرار گرفته؛ در این صورت ممکن است درمان ریشه لازم باشد.
چرا حساسیت ایجاد میشود؟
هنگام تمیز کردن پوسیدگی بافت سخت دندان برداشته میشود و توبولهای عاجی مدتی نفوذپذیر میمانند. هنگام اتصال ماده پرکردگی به دندان (در کامپوزیت حین سفت شدن با نور) انقباض خفیفی رخ میدهد؛ بافت عصبی-عروقی دندان (پالپ) به گرما، لرزش و محرک شیمیایی حین عمل واکنش نشان میدهد. این واکنش در بیشتر دندانها موقتی است: عصب خود را جمع میکند، توبولهای عاجی بسته میشوند و حساسیت خاموش میشود.
کدام درد طبیعی است، کدام نه؟
| علامت | علت احتمالی | چه باید کرد |
|---|---|---|
| تیر کشیدن چند ثانیهای با سرما | حساسیت عاجی مورد انتظار | صبر کنید؛ در ۱–۳ هفته کم میشود |
| درد تیز و سوزنی هنگام گاز گرفتن | پرکردگی بلند مانده (تماس اکلوژن) | به پزشک بروید؛ تنظیم ۵ دقیقهای |
| تیر کشیدن با شیرینی، رفتن غذا بین دندانها | تماس با دندان مجاور باز مانده یا اضافه در لبه | کنترل پزشک؛ پرکردگی اصلاح میشود |
| درد طولانی با گرما، نبضدار، درد شبانه | التهاب پالپ (غیرقابل برگشت) | ممکن است درمان ریشه لازم باشد |
| درد فقط با فشار روی نقطهای مشخص | ترک در دندان | معاینه؛ ممکن است روکش لازم باشد |
مدت چقدر است؟
در پرکردگیهای سطحی حساسیت معمولاً طی چند روز میرود. در پرکردگیهای عمیق و نزدیک به عصب پزشک اغلب یک لایه محافظ میگذارد؛ در این دندانها ۴–۶ هفته حساسیت خفیف میتواند باشد. قاعده: اگر حساسیت کم میشود در مسیر بهبود است؛ اگر همان میماند یا زیاد میشود کنترل لازم است.
چرا پرکردگی بلند مهم است؟
وقتی پرکردگی تمام میشود به دلیل بیحسی اکلوژن کامل حس نمیشود؛ حتی با کنترل کاغذ ممکن است چند روز بعد متوجه شوید نقطهای «اول تماس میگیرد». پرکردگی بلندمانده در هر جویدن دندان را تحت فشار میگذارد؛ به درد، حساسیت و به مرور شکایت مفصل فک منجر میشود. راهحل ساده است: پزشک با کاغذ گازگیری نقطه تماس را پیدا میکند و با سایش چند ثانیهای متعادل میکند. این را با «عادت میکنم» به تعویق نیندازید.
در خانه چه میتوانید بکنید؟
- روزهای اول از غذاهای خیلی سرد و خیلی گرم پرهیز کنید؛ با سمت پرکردگی چیز سفت گاز نگیرید.
- خمیردندان ضدحساسیت (نیترات پتاسیمدار) را ۲–۴ هفته منظم استفاده کنید.
- سفت مسواک نزنید؛ مسواک نرم، حرکت دایرهای.
- اگر دندان میفشارید به پزشکتان بگویید؛ نایتگارد عمر پرکردگی را هم طولانی میکند.
چه زمانی باید به پزشک برگشت؟
اگر درد گاز گرفتن در ۲–۳ روز اول نمیرود، حساسیت بیش از ۳ هفته ادامه دارد یا زیاد میشود، نبض خودبهخودی، تورم، طعم بد در دهان یا احساس شکستن تکهای از پرکردگی هست وقت بگیرید. مداخله زودهنگام اغلب دندان را بدون رفتن به درمان ریشه نجات میدهد.
تبدیل به درمان ریشه یعنی چه؟
اگر پوسیدگی خیلی به عصب نزدیک شده باشد عصب ممکن است پس از عمل خود را جمع نکند. این به معنای «اشتباه انجام شدن» پرکردگی نیست؛ در پوسیدگیهای عمیق احتمالی است که از قبل پیشبینی و به بیمار گفته میشود. در این صورت درمان ریشه از روی پرکردگی انجام میشود و دندان اغلب حفظ میشود. بیشتر: درمان ریشه، درد پس از درمان ریشه.
این مقاله صرفاً برای اطلاعرسانی عمومی است؛ تشخیص و درمان مناسب شما نیازمند معاینه دندانپزشک است.
سلامت دندان در بارداری: چه کارهایی میتوان کرد و به چه نکاتی باید توجه کرد؟
تغییرات لثه در بارداری، کدام درمانها در کدام سهماهه ایمناند، رادیوگرافی و بیحسی، مراقبت در دوره تهوع.
دندان عقل چه زمانی کشیده و چه زمانی نگه داشته میشود؟
مشکلات ایجادشده توسط دندانهای عقل نهفته و نیمهنهفته، معیارهای تصمیم کشیدن، روند عمل و بهبود.
درد پس از درمان ریشه چقدر طول میکشد، چه زمانی طبیعی نیست؟
حساسیت مورد انتظار پس از درمان ریشه، چند روز ادامه دارد، اقدامات کاهنده درد و علائمی که نیاز به مراجعه به پزشک دارند.